Họa sĩ Việt Hải có lần đã kể với tôi câu chuyện về Bùi Xuân Phái từ năm 1958, khi đó Việt Hải đang là sinh viên trường mỹ thuật, Việt Hải cũng là học viên do Bùi Xuân Phái phụ trách, giảng dạy. Trong buổi họp "Phê và tự phê" Việt Hải là thư ký, ghi chép lại những lời tự phê của chính người thầy đang dạy mình.Trong buổi họp phừng phừng khí thế đấu tranh ấy, Vũ Giáng Hương (cũng là học trò của BXP) làm chủ tọa, người ta đã tra vấn trong nhiều giờ với nhiều câu hỏi. Theo họa sĩ Việt Hải thì, " Rất nhiều vấn đề mà thời gian quá lâu đã làm tôi quên nhưng tôi còn nhớ mãi khi người ta hỏi Bùi Xuân Phái: "Anh vẽ để làm gì và vẽ cho ai xem?" Bùi Xuân Phái trả lời: "Trước nhất tôi vẽ cho tôi đã, bởi lẽ nghệ thuật có trót lọt được vào tôi rồi, thì mới có thể trót lọt được vào mọi người". Câu trả lời của ông bị phê phán, bởi họ cho rằng nó đề cao tính cá nhân, lệch lạc và không đáp ứng được yêu cầu, nhiệp vụ của người nghệ sĩ. Và trước khi được nói lời cuối, Bùi Xuân Phái đã nói: "Tôi vẽ để làm sáng tỏ 3 điều: Tôi là người tốt. Tôi là người yêu nước. Tôi là người có tài". Do bởi sự kiên định trong quan niệm sáng tác nghệ thuật khác với đường lối chủ chương chính thống thời bấy giờ, mặt khác, cùng vào giai đoạn đó, Bùi Xuân Phái có liên quan, dính líu tới phong trào NVGP do ông đã tham gia vẽ những bức minh họa cho các bài viết, truyện ngắn đã đăng trên báo của nhóm này, nên sau buổi họp đáng nhớ ấy, ban giám hiệu trường mỹ thuật đã mời ông lên gặp và yêu cầu ông phải viết đơn xin thôi giảng dạy tại trường Mỹ thuật. Năm 1984, Bùi Xuân Phái được Nhà nước cho phép trưng bày cuộc triển lãm cá nhân đầu tiên và cũng là duy nhất trong toàn bộ cuộc đời ông (sau 30 năm âm thầm ẩn nhẫn chịu đựng một cái "án treo" bút ) Hôm khai mạc triển lãm Hội họa của Bùi Xuân Phái, họa sĩ Việt Hải là khách đến dự, Việt Hải đã đem câu chuyện cũ  ra nhắc lại và hỏi Bùi Xuân Phái: "Bây giờ ông sẽ trả lời như thế nào, nếu người ta lại hỏi vẫn câu hỏi: "Người họa sĩ vẽ để làm gì?"Bùi Xuân Phái đáp: "Tôi vẫn trả lời như vậy. Tuy nhiên, ở câu "Tôi là người có tài" tôi thích sửa lại là: "Tôi ngờ tôi là người có tài".